تبلیغات
سالار زینب حسین جان

موضوع :


د.  آسیبهای روحی ـ روانی

یكی دیگر از آسیبهای برخی مجالس عزاداری سالار شهیدان كه كم تر به آن پرداخته شده است، آسیبهای روحی روانی است. گرچه این آسیب به خودی خود از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است؛ اما اگر به عواقب آن دقت شود،  مشخص خواهد شد كه آسیب بزرگ دینی نیز به شمار می رود.


برای روشن شدن موضوع به دو نمونة رایج در برخی مجالس عزاداری اشاره می شود:



سیاه پوش کردن كامل مساجد

مسجد بهترین مكان برای آرامش قلبها و پناهگاهی برای زندگی پرتلاطم شهر به شمار می آید. آمار، نشان دهندة آن است كه آرام ترین انسانها از نظر روانی انسانهای مسجدی و افرادی هستند كه با دعا و نیایش مانوس می باشند، و این بخاطر آن است كه مسجد محل ذكر و یاد خداست و خود این مكان به انسان آرامش می دهد.

امام صادق علیه السلام به مسلمانان سفارش می كنند كه به هنگام رویارویی با مشكلات واندوههای دنیوی، به نماز و مسجد پناه ببرند؛ چنانچه می فرماید: «مَا یَمْنَعُ أَحَدَكُمْ إِذَا دَخَلَ عَلَیْهِ غَمٌّ مِنْ غُمُومِ الدُّنْیَا أَنْ یَتَوَضَّأَ ثُمَّ یَدْخُلَ الْمَسْجِدَ فَیَرْكَعَ رَكْعَتَیْنِ یَدْعُو اللَّهَ فِیهِمَا أَ مَا سَمِعْتَ اللَّهَ یَقُولُ: ]وَ اسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ وَ الصَّلاةِ[؛[28]
هنگامی كه اندوهی از اندوههای دنیا یكی از شما را فرا گرفت،  چه می شود كه وضو گرفته و به مسجد داخل شده و دو ركعت نماز بخواند و در آن دو ركعت، خدا را بخواند؛ مگر نشنیده ای كه خدا می فرماید: و با صبر و نماز یاری جویید.»



بنابر این هیچ كس مجاز نیست این آرامش و سكون را برهم زده و موجب اضطراب و دلهرة حتی یك كودك را هم فراهم نماید؛ اما عدم توجه مدیریت مسجد[29] سبب می شود برخی متولیان مسجد در ماه محرم و صفر تمام مسجد را سیا ه پوش كنند و آن را به حسینیه تبدیل نمایند،  به گونه ای كه درون یكی از مساجد به مدت دو ماه خیمه عزا به پا شده بود و علاوه بر كم شدن نور مسجد، جز سیاهی چیزی از در و دیوار مسجد نمایان نبود؛ درحالی كه این قبیل برنامه ها درون مسجد، تأملاتی را به وجود می آورد.

از جمله آنكه: در هیچ جایی از سیرة ائمه اطهار( سیاه پوش نمودن مسجد سابقه ندارد و آرامش درونی برخی از افراد همچون كودكان، بیماران قلبی و اعصاب و روان و برخی زنان باردار را بر هم می زند و دلزدگی و سابقه ناخوشایند ذهنی برخی كودكان و نوجوانان از این محیط سیاه و پر از حزن و اندوه را به همراه دارد.


همچنین تأكید اسلام بر همراه داشتن زینت در مسجد، به خاطر آن است كه انسان فطرتاً از زینت لذّت می برد و با زینت به مسجد رفتن،  سبب ایجاد جاذبه و ترغیب عملی دیگران به آمدن در آنجاست؛ در حالی كه سیاه پوش کردن كامل مسجد، سبب گریزان کردن برخی افراد همچون كودكان، نوجوانان و كسانی است كه برای اولین بار در مسجد حاضر می شوند.

بنابر این مناسب است به خاطر تعظیم شعائر و نیز رعایت روحیة برخی افراد،  در ایام عزاداری نشانه های عزاداری مثل استفاده از كتیبه اشعار محتشم و یا چند پرچم سیاه استفاده شود.


خاموش کردن چراغهای مسجد در هنگام عزاداری

نكته قابل تأمل دیگر،  تاریك نمودن و خاموش كردن همة چراغهای مسجد در زمان مداحی و عزاداری است. گرچه شاید این عمل به خودی خود مشكلی نداشته باشد؛ اما به یقین اطفال بسیاری را از این محیط  تاریك همراه با گریه وناله می ترساند و نه تنها آنها والدین خود را مجبور به ترك مسجد می کنند؛ بلكه گاه تا مدتها و حتی در نوجوانی و جوانی از مسجد و مجالس عزاداری گریزان می شوند. بنابر این مناسب است نور مسجد، مخصوصاً  در قسمت بانوان به طور كلی خاموش نگردد.

برای مقابله با آسیبهای عزاداری كه به برخی از آنها اشاره شد، لازم است این آسیبها آن قدر از سوی بزرگان و مبلغان مطرح شود كه ناهنجاری و ضد ارزش بودن اینها به صورت یك گفتمان و فرهنگ در آید.

بیان آسیبهای عزاداری علاوه بر آگاه نمودن مردم، زبان دشمنان تشیع را بسته و دشمنان اسلام و مذهب را در اجرای نقشه های شومشان ناكام می گذارد.

البته گر چه لازم است پیوسته این آسیبها بیان و مورد نقد مستقیم و غیر مستقیم قرار گیرد؛ اما باید مراقب بود كه بیان و نقد آنها به اصل عزاداری آسیب نرساند. نباید به گونه ای انتقاد كرد كه برپا كنندگان و شركت كنندگان در این مجالس به كلی دلسرد شوند.



-----------------------------------------------

- پی نوشت:


[1]. وسائل الشیعه، حر عاملی، مؤسسه آل البیت(، قم، اول، 1409 ق، ج 14، ص501.

[2]. الخصال، شیخ صدوق، انتشارات جامعه مدرسین، قم، دوم، 1403 ق، ج 2، ص 635.

[3]. شوری / 23.

[4]. صحیفه امام، ج 13، ص 323.

[5]. صحیفه امام، ج 10، ص 122.

[6]. الكافی، ثقة الاسلام كلینی، دار الكتب الاسلامیة، تهران، 1365 ش، ج 1، ص 32.

[7]. مجموعه آثار استاد شهید مطهری، انتشارات صدرا، ج 17، ص 111.

[8]. نهج البلاغه، سید رضی، ترجمه محمد دشتی، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، قم، اول، 1384 ش، ص 20، خطبه اول.

[9]. مناقب آل ابی طالبعلیه السلام، ابن شهر آشوب مازندرانی، انتشارات علامه،  قم، 1379 ق، ج 4، ص 89.

[10]. بقره / 264.

[11]. امالی، شیخ صدوق، انتشارات كتابخانه اسلامیه، چهارم، 1362 ش، ص 581.

[12]. منیة المرید، شهید ثانی، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، قم، 1409 ق، ص 106.

[13]. به یقین ثواب این گونه مجالس كه در روایات به «ریاض الجنه» تعبیر شده،  به شرطی است كه عامل گناهانِ دیگر؛ مثل مزاحمت برای دیگران یا موجب ترك واجبی نگردد.

[14]. تفسیر نمونه، ناصر مكارم شیرازی، دار الكتب الاسلامیة، تهران، اول، 1374 ش، ج 4، ص 221.

[15]. توبه / 30.

[16]. همان.

[17]. همان.

[18]. نهج البلاغه، حكمت 117.

[19]. امالی شیخ طوسی، انتشارات دار الثقافة، قم، 1414 ق، ص 650.

[20]. مجموعه آثار استاد شهید مطهری، ج 17، ص587 ( با كمی ویرایش).

[21]. مجمع البحرین، فخر الدین طریحی، تحقیق سید احمد حسینی، كتابفروشی مرتضوی، تهران، سوم، 1375 ش، ج 5، ص 461.

[22]. موسوعة كلمات امام حسینعلیه السلام، مؤسسه تحقیقاتی امام باقرعلیه السلام، انتشارات دار المعروف، قم، سوم، 1416 ق، ص 417؛ احقاق الحق، علامه سید نور الدین حسینی مرعشی، تعلیق آیت الله العظمی مرعشی نجفی، كتابخانه آیت الله مرعشی نجفی، قم، 1406 ق، ج 19، ص429.

[23]. احقاق الحق، ج 19، ص 430.

[24]. امالی، شیخ مفید، انتشارات كنگره جهانی شیخ مفید، قم، 1413 ق، ص 182.

[25]. منافقون/8.

[26]. مشكاة  الانوار، ابو الفضل علی بن حسن طبرسی، كتابخانه حیدریه، نجف اشرف، 1385 ق، ص 244.

[27]. جستجو در اینترنت درباره قمه زنی و عكسها و فیلمهای مرتبط با این موضوع گویای سوء استفاده دشمنان از موضوع قمه زنی و وهن دین و مذهب می باشد.

[28]. مجمع البیان فی تفسیر القرآن، فضل بن حسن طبرسی، انتشارات ناصر خسرو، تهران، 1372 ش، ج1، ص217.

[29]. مقام معظم رهبری می فرمود: «مسجد یك مدیر طبیعی دارد و آن هم امام آن است.» آیین امامت مسجد، تقی قرائتی، ص 37.
 

----------------------------------

منبع: مجله مبلغان - شماره 135

.
 

ارسال به:
صفحات :

DESIGN BY NOOR